Więcej marek od

    Sufit świetlny przed pawilonem Zodiak – pierwsze tego typu rozwiązanie w Polsce


    Przed odnowionym pawilonem Zodiak w Warszawie powstała unikatowa, jedyna w Polsce instalacja. Dziewięć kevlarowych lin ze zintegrowanymi oprawami Philips równomiernie, lecz dyskretnie, oświetla całą przestrzeń. Autor projektu, architekt Bartłomiej Gowin z pracowni Gowin&Siuta tłumaczy, dlaczego dobre źródło światła to takie, które nie rzuca się w oczy.

    Jakie to uczucie być pionierem? Nikt wcześniej w Polsce nie zaprojektował podobnego rozwiązania.

     

    Bartłomiej Gowin: Cieszymy się z możliwości zrealizowania funkcjonalnej i innowacyjnej przestrzeni publicznej. Cieszy również fakt, że Inwestor - pomimo trudności i obaw - utrzymał założenia projektu i je zrealizował. To pierwsze w Polsce oświetlenie, zrealizowane na zintegrowanych cięgnach. Dużą wartością tego rozwiązania jest zrównoważone i pro-środowiskowe podejście do projektowania. Zintegrowane, energooszczędne oprawy LED, wykonane są w technologii ograniczającej zanieczyszczenie wieczornego nieba sztucznym światłem. Generowane oświetlenie cechuje wysoka równomierność, przy jednocześnie niewielkim gabarycie opraw - w ciągu dnia są one praktycznie niewidoczne.

     

    Czy to pierwszy projekt w tej technologii?

     

    To drugie podejście do zastosowania tego typu oświetlenia przez naszą pracownię. Pierwszym był projekt w międzynarodowym konkursie architektonicznym "Changing The Face – Rotunda Warsaw". Punktowe oświetlenie na cięgnach miało stanowić kontynuację wewnętrznych źródeł światła widocznych za szklaną fasadą warszawskiej Rotundy. Z uwagi na ograniczony zakres realizacyjny wygranego konkursu, całościowa rewitalizacja otoczenia – między innymi wymiana nawierzchni i montaż zewnętrznych opraw oświetleniowych – są nadal w fazie planowania. Niemniej jednak, mamy nadzieję, że sąsiadujący ze sobą właściciele, w tym miasto stołeczne Warszawa wypracują wspólny kompromis, którego efektem będzie wysokiej jakości przestrzeń publiczna.

    Zanim doszło do realizacji oświetlenia przed pawilonem Zodiak również trzeba było pokonać kilka początkowych trudności.

     

    Rzeczywiście, musieliśmy zmierzyć się między innymi z wyzwaniem mocowania cięgien. Pierwotna koncepcja zakładała rozpięcie sufitu świetlnego między Pawilonem Zodiak, a Domami Handlowymi Centrum. To jednak wiązałoby się z ingerencją w istniejącą elewację, musieliśmy więc znaleźć alternatywne rozwiązanie. Z uwagi na ideę "białej karty" i wielofunkcyjność przestrzeni, zamiast dodawać nowe elementy konstrukcyjne, spróbowaliśmy wykorzystać to, co jest w otoczeniu. W efekcie zdecydowaliśmy się na rozpięcie cięgien pomiędzy istniejącymi masztami oświetleniowymi w Pasażu Wiecha, a dachem nowego Zodiaku.

    Z czego ten "świetlny sufit" jest wykonany? Klasyczne przewody kurczą się zimą, a latem rozciągają. Przy takiej instalacji napięcie lin musi być przecież stałe, niezależnie od temperatury.

     

    Niekorzystna termokurczliwość materiałowa stali była jednym z głównych argumentów przemawiających za rozwiązaniem Signify. Nikt inny na rynku nie posiadał cięgien kevlarowych ze zintegrowanymi oprawami oświetleniowymi. A to właśnie cięgna kevlarowe, które charakteryzują się bardzo niską rozszerzalnością temperaturową, były gwarantem utrzymania równomiernego naprężenia sufitu świetlnego - niezależnie od pory roku. Przy zastosowaniu cięgien stalowych, istniało ryzyko uzyskania nierównomiernych i trudnych do kontrolowania naprężeń, których efektem byłby – niekorzystny naszym zdaniem - "efekt światełek choinkowych". Równomierny naciąg cięgien kevlarowych wpisuje się w elegancki charakter Placu przed Pawilonem Zodiak.

    Zodiak - sufit świetlny

    Efekt jest taki, że mamy równomierne, ale i wyjątkowo dyskretne i nieinwazyjne źródło światła.

     

    Właśnie o to chodziło. Człowiek odbiera najbliższe otoczenie do wysokości pierwszej kondygnacji. Oprawy zawieszone są na wysokości 8 metrów nad płaszczyzną placu, w ciągu dnia są więc prawie niezauważalne - nie biorą bezpośredniego udziału w odbiorze otoczenia - z kolei w nocy równomiernie oświetlają całą przestrzeń i mają w założeniu przywodzić na myśl pergole, które były częścią historii tego miejsca. Równomierne oświetlenie i wysoki poziom montażu dają możliwość wykorzystania przestrzeni do wieczornych wystaw, ekspozycji czy rekreacji.

    Czy tym oświetleniem można sterować? Zmieniać je?

     

    Tak, przygotowaliśmy kilka, predefiniowanych scenariuszy oświetleniowych, które w połączeniu z systemem inteligentnego sterowania budynkiem pozwalają wybierać scenariusz odpowiedni dla charakteru wydarzeń, mających miejsce na placu. Użytkownik ma możliwość łatwo oświetlić poszczególne sekcje tak, by niektóre rzeczy wyeksponować, a inne ukryć. To korzystne rozwiązanie pod względem funkcjonalno-użytkowym, a dodatkowo bardzo proste w obsłudze.

    Jak podsumowałby Pan tę realizację?

     

    Prostota, dyskrecja i wielofunkcyjność - tak naszym zdaniem powinna działać przestrzeń publiczna. W naszych projektach chodzi o to, aby przestrzeń i forma były jak najbardziej przyjazne. Architektura ma odpowiadać na potrzeby użytkowników. Naszym zdaniem w oświetleniu, w iluminacji ważne jest to, by projektować oświetlenie, które pozwala na odmienne postrzeganie tej samej przestrzeni w dzień i w nocy. Oświetlenie nie ma udawać światła słonecznego, lecz ma dawać efekt, który jest niepowtarzalny i osiągalny właśnie tylko w nocy. Ma wydobywać zupełnie nowe wartości z tej samej formy przestrzennej.

    Planujecie Panowie kolejne zastosowania technologii świetlnego sufitu? 

     

    Sufit świetlny na cięgnach jest doskonałym rozwiązaniem w miejscach, gdzie nie chcemy stawiać elementów małej architektury w postaci masztów czy stojących opraw oświetleniowych. To zatem dobre rozwiązanie dla miejsc, w których potrzebna jest wolna przestrzeń i swoboda aranżacji, a jednocześnie dobre i mocne oświetlenie. Mam nadzieję, że podobnych projektów będzie pojawiać się więcej. Ważnym jest to, żeby projektować funkcjonalną przestrzeń i inspirować się dobrymi wzorcami. Dla nas źródłem inspiracji były rozwiązania z Eindhoven, rodzinnych stron Philipsa. Jeśli nasze projekty staną się wzorem lub inspiracją do kolejnych realizacji – z pewnością będziemy się z tego cieszyć.

    Dowiedz się więcej o projekcie Zodiak

    Pobierz Case Study

    Chcesz dowiedzieć się więcej?

    Napisz do naszego eksperta


    Piotr Nowiński
    Ekspert ds. profesjonalnych rozwiązań oświetleniowych