Naturalny rytm biologiczny i światło

… światło może wspierać naturalny rytm biologiczny?


Jeśli chcielibyśmy w zaciszu domowym stworzyć sobie warunki wspomagające nasz cykl okołodobowy, warto zadbać o dodatkowe źródła światła lub gotowe oprawy, które zapewnią nam uzyskanie poniższych parametrów:

wskaźnik oddawania barwy (CRI): określa się go w skali od 0 do 100. Im wyższa wartość, tym lepiej widzimy prawdziwe barwy oświetlanych przedmiotów. Optymalna wartość parametru to 80-90.
 

temperatura barwowa: wyrażana jest w stopniach Kelwina (K). Określa zarówno światło naturalne, jak i sztuczne. Im wyższa temperatura barwowa, tym „chłodniejsza biel”, a im mniej stopni Kelwina, tym światło jest cieplejsze. Przykładowe temperatury barwowe i ich zastosowania:
 

2 700 K: źródło światła o takiej temperaturze barwowej emituje światło o odcieniu żółtym. Takie światło pomoże nam podczas relaksu, odpoczynku.

3 000 K: światło o takiej barwie (ciepło-białej) jest bardzo dobrym światłem do czytania (ale nie ważnych raportów, tylko relaksującej książki).
 

4 000 K: światło białe, bardzo dobre do pracy, często stosowane w biurach, szkołach, urzędach.


6 500 K:
światło dzienne, zwane też „chłodno-białym”, zawiera dużo światła niebieskiego. Taka barwa światła mocno nas pobudzi do działania, gdyż światło niebieskie działa, jako dodatkowy stymulator, dostarcza więcej energii. Bardzo dobre rozwiązanie, kiedy musimy szybko dostarczyć „raport na wczoraj”.

table

Oprócz barwy światła i wskaźnika oddawania barwy, bardzo ważne jest także zapewnienie sobie odpowiedniej ilości światła, która jest liczona w luksach (1 luks to ilość światła odpowiadająca 1 lumenowi padająca na 1 m2). W piękny lipcowy, bezchmurny dzień światło słoneczne dostarcza nam nawet 100 000 luksów, natomiast w najbardziej pochmurny jesienny dzień, natura zapewnia nam

około 2000 luksów.

 

Badania i testy pokazały, że dodatkowe oświetlenie zapewniające natężenie światła pomiędzy 2 500 – 10 000 luksów włączane np. raz na dobę na 30 minut, w zupełności wystarczy, aby rozgonić „ciemne chmury” i dostarczyć sobie dodatkowej energii. Poniżej znajdują się wybrane aktywności i sugerowane natężenie światła w luksach, zapewniające komfort wykonywania danej pracy:

300 [lx]

sale lekcyjne

segregowanie, kopiowanie
 

500 [lx]

dokładne prace montażowe

praca przy komputerze

prace montażowe dokładne

sale wykładowe
 

750 [lx]

precyzyjne prace montażowe: 750 [lx]
 

1000 [lx]

mechanika precyzyjna

Więcej informacji:

• video: „How to beat Monday Morning Blues?”, „Philips Energy Up”

• Chronic Artificial Blue-Enriched White Light Is an Effective Countermeasure to Delayed Circadian Phase and Neurobehavioral Decrements, R. P. Najjar, L. Wolf, J. Taillard, L. J. Schlangen, A. Salam, C. Cajochen and C. Gronfier, patrz PLoS.ONE. 9 (7):e102827, 2014.